Warto wiedzieć

Klient przyjeżdża z informacją, że auto ciężko odpala, system Start-Stop nie działa albo po kilku dniach postoju bateria znowu jest rozładowana. Akumulator został niedawno wymieniony, więc pierwsze podejrzenie często pada na nową część. Tymczasem w samochodach wyposażonych w rozbudowane systemy zarządzania energią przyczyna może znajdować się zupełnie gdzie indziej.

I właśnie dlatego coraz częściej sama wymiana akumulatora jest najmniej interesującym fragmentem tej naprawy.

Nowy akumulator, a Start-Stop milczy

Załóżmy, że do warsztatu trafia samochód z systemem Start-Stop. Akumulator jest nowy, odpowiedniego typu, a po wymianie został zarejestrowany zgodnie z procedurą producenta. Mimo tego funkcja nadal się nie uruchamia. Czy oznacza to problem z akumulatorem? Niekoniecznie.

System Start-Stop nie sprawdza wyłącznie tego, czy silnik można uruchomić. Układ ocenia dostępność energii i warunki, w których ponowne uruchomienie silnika będzie bezpieczne dla całej instalacji. W samochodach wyposażonych w czujnik monitorowania akumulatora system może uwzględniać m.in. stan naładowania baterii oraz przepływ energii. Jeżeli warunki nie są spełnione, Start-Stop może zostać czasowo wyłączony.

I tu pojawia się pierwszy ważny szczegół diagnostyczny: SOH i SOC to dwie różne rzeczy.

SOC określa stan naładowania akumulatora. SOH mówi więcej o jego kondycji i zdolności do spełniania parametrów użytkowych. Tester może więc pokazać akumulator o dobrym stanie zdrowia, ale jednocześnie bateria może być niedostatecznie naładowana. W przypadku samochodów z Start-Stop samo napięcie również nie daje pełnego obrazu sytuacji. VARTA wskazuje, że przy ocenie takiego akumulatora należy uwzględnić zarówno SOC, jak i SOH, a w ramach oceny SOH m.in. zdolność rozruchową i przyjmowanie ładunku.

Akumulator wymieniony, zarejestrowany, a po tygodniu znowu pusty

To przypadek, który może kosztować warsztat znacznie więcej niż sama bateria. Klient wymienił akumulator kilka dni wcześniej. Wszystko działało prawidłowo, po czym samochód rano nie odpalił.

Może chodzić o nadmierny pobór prądu po przejściu samochodu w stan uśpienia. Może któryś z modułów nie "zasypia" prawidłowo. Może układ komunikacji okresowo wybudza sieć. Możliwy jest również problem z ładowaniem albo z czujnikiem monitorującym akumulator. Współczesny samochód potrafi mieć bardzo rozbudowaną strategię zarządzania energią. Sam pomiar napięcia po uruchomieniu silnika nie odpowie więc na pytanie, dlaczego bateria rozładowuje się przez noc.

Tester nie pokazuje problemów, ale klient nadal ma problem

To jeszcze ciekawsza sytuacja. Tester akumulatora wykonuje pomiar i wskazuje prawidłowy stan. Mechanik może więc uznać, że bateria jest poza podejrzeniem. Tyle że wynik testu trzeba jeszcze właściwie zinterpretować. W przypadku akumulatorów stosowanych w samochodach z Start-Stop znaczenie ma nie tylko zdolność rozruchowa, ale również zdolność przyjmowania ładunku i rzeczywisty stan naładowania. Sam pomiar CCA nie opisuje całego zachowania baterii w samochodzie, który przez większość czasu pracuje w cyklu ładowania i rozładowywania.

Jeżeli więc klient przyjeżdża z problemem dotyczącym energii, warto patrzeć na akumulator jako element całego układu, a nie jako niezależną część. To szczególnie ważne w samochodach, w których alternator nie pracuje cały czas według klasycznego schematu. Strategia ładowania może być powiązana z obciążeniem silnika, stanem baterii czy odzyskiwaniem energii podczas hamowania.

„Załóżmy większy, będzie miał większy zapas”

Taki argument słyszymy w warsztatach od klientów dość często. W samochodzie bez rozbudowanego zarządzania energią sprawa może wydawać się logiczna. W nowszej konstrukcji trzeba jednak sprawdzić, co przewidział producent. Jeszcze ważniejsza jest technologia akumulatora. Jeżeli samochód został wyposażony w AGM, nie powinno się zastępować go zwykłym akumulatorem ani EFB. W przypadku EFB możliwe są określone przez producenta rozwiązania, w tym przejście na AGM, ale nie można zakładać, że każda zmiana parametrów będzie obojętna dla systemu zarządzania energią.

Problem zaczyna się wtedy, gdy ktoś dobiera baterię wyłącznie po wymiarach i pojemności. Akumulator może fizycznie pasować do samochodu i jednocześnie nie być właściwym akumulatorem dla jego strategii energetycznej.

BMW: rejestracja to jeszcze nie to samo co zmiana konfiguracji

W przypadku wielu BMW po wymianie akumulatora trzeba wykonać rejestrację wymiany. Jeżeli nowy akumulator ma takie same parametry jak poprzedni, jest to inna sytuacja niż wtedy, gdy zmieniamy pojemność lub technologię. To rozróżnienie jest istotne również dlatego, że warsztaty często używają jednego określenia – „kodowanie akumulatora” – dla kilku różnych operacji. Trzeba wiedzieć, co faktycznie przewiduje procedura dla danego samochodu, zamiast traktować każdą wymianę według jednego schematu.

Samochód po wymianie zaczyna zgłaszać dziwne błędy

Jeszcze jeden przypadek, który łatwo zinterpretować błędnie. Po wymianie akumulatora pojawia się kilka komunikatów dotyczących różnych systemów. ABS, wspomaganie kierownicy, systemy komfortu, czasem jeszcze inne sterowniki.